این سند به تاریخ ۸ خرداد ۱۳۴۲ (مصادف با اوایل ماه محرم ۸۳ هجری قمری) صادر شده است. در این برهه، رژیم پهلوی پس از واقعه حمله به مدرسه فیضیه در فروردین ۴۲، به شدت از نفوذ کلام امام خمینی (ره) و شبکه روحانیت در تودههای مردم هراسان بود. سند به وضوح بر دو نکته تأکید دارد: نخست، هراس از «شایعات» که در واقع همان آگاهیرسانیهای شبکه مبارزین بود، و دوم، پیشبینی «بلوا» در ماه محرم که نشاندهنده اشراف دستگاه امنیتی بر پتانسیل انقلابی عزاداریهای حسینی است.
مقدمه تاریخی: محرم ۴۲؛ تقابل تکیه و کاخ
ماه محرم در سال ۱۳۴۲، نقطهعطف تاریخ معاصر ایران و سرآغاز نهضت اسلامی به رهبری امام خمینی (ره) محسوب میشود. پس از فاجعه حمله دژخیمان پهلوی به مدرسه فیضیه و اهانت به ساحت مرجعیت، جامعه ایران در وضعیتی ملتهب به سر میبرد. دستگاه امنیتی رژیم (ساواک) با درک عمیق از پیوند ناگسستنی میان «قیام عاشورا» و «مبارزه با ظلم وقت»، تمام توان خود را برای مهار هیئتهای مذهبی و روحانیون انقلابی به کار بست.
در این دوران، رژیم تلاش میکرد با برچسبهایی نظیر «باند ارتجاعی» یا «عناصر تروریست»، مانع از برقراری ارتباط میان دانشجویان، بازاریان و روحانیت شود. سند حاضر نشاندهنده آن است که دستگاه امنیتی نه تنها در تهران، بلکه در شهرهای دیگر نظیر رشت و مشهد، نگران انتقال پیام نهضت از سوی مسافران و زائرانی بود که «آشنایی به مسائل روز» داشتند و قصد داشتند از بستر سنتی محرم برای افشاگری علیه سلطنت استفاده کنند.
پایگاه اطلاعرسانی مرکز اسناد انقلاب اسلامی
نظر شما